29 Ekim 2009 Perşembe
17 Sanatçıdan Yakın Tarihin "Pis Hikaye"leri
http://bianet.org/bianet/diger/117940-17-sanatcidan-yakin-tarihin-pis-hikayeleri
Abdülkadir Aygan, Şaban Çelen (Kız Şaban), Ceylan Önkol, Uğur Kaymaz, Necdet Adalı, Kenan Evren gibi ya akıldan hiç çıkmayan ya da hayal meyal hatırlanan isimler, toplumsal şiddet, nefret ve ayrımcılık kültürü, demokrasi, barış ve eşitlik ülkülerinin içinden çıkamadığı açmazlar, toplumsal hafıza(sızlık), gerçeklik algısı (manipülasyonu) ve farkındalık (yitimi) kafa yorulan konular...
17 sanatçının resim, fotoğraf, şablon, yerleştirme, yazı, heykel ve video gibi farklı tekniklerdeki bireysel ve kolektif çalışmalarından oluşan "Pis Hikaye" isimli sergi, 25 BMSuma'da açıldı.
25 Kasım'a kadar görülebilecek sergi sanatçıların deyimiyle "münferit vakalardan kadim acılara, yakın tarihimizin izdüşümlerinden gazete sayfalarında birbiri ardınca akıp giden gündelik haberlere kadar içinden geçmekten bir türlü kurtulamadığımız hassas iklimlerin kimi görünür, kimi gizli izdüşümlerini ele alan işlerden" oluşuyor.
Yeşim Ağaoğlu, Hakan Akçura, Evrensel Belgin, Neriman Polat, Murat Morova, Fulya Çetin, Nalan Yırtmaç, Canan Beykal, İlhan Sayın, Hakan Gürsoytrak, Erdağ Aksel, Murat Başol, Burak Karacan, Aktif Kolektif, Çağrı Saray, Vahit Tuna, Extramücadele ve Serpil Odabaşı'nın yer aldığı "Pis Hikaye" yaşama hakkının gasp edilmesini, ölümler, toplumun ruhuna işleyen şiddet, tahammülsüzlük ve ayrımcılık, artık mahkemelerde ve medyada dillendirilir olan ideolojik ya da mafyatik suç örgütleri, hatta devletin kendisiyle açıklanmak yerine birer münferit vakaya, rakama, istatistiksel girdiye indirgenen, faillerin kayırıldığı, toplum gözünde temize çıkarıldığı ya da görünmez kılındığı baskın bir atmosferden besleniyor.
Bu atmosferin bireyleri nasıl insanlar, toplum ve dünyayı nasıl bir yer haline getirdiğine sanatçıların kimisi hemen yanı başımızda ve bugün görünür olan üzerinden, kimisi kadim olgulardan, kimisi de öznel duygulanımlardan hareketle yaklaşıyor.
Serginin diğer önemli boyutu ise oluşturulma ve örgütlenme biçimi.
Mahmut Koyuncu ve Yahya Madra'nın metinlerinin eşlik ettiği sergide, tüm bu meselelere kafa yoran sanatçı "Pis Hikaye"lerimizle nasıl başa çıkacağımıza dair önerilerini kolektif bir yaklaşımla bir araya getiriyor.
Bu eylem sergi, tüm açmaz, çıkmaz ve eleştirilere rağmen, sanat ortamı/piyasası/endüstrisi içerisinde kendi sözünü çoğaltmanın, siyasi ve kamusal alana sanat yoluyla müdahil olmanın, özgürlük alanını genişletmenin yordamını araştıran/işaret eden bir araya gelme pratiklerine dair de bir önerme içeriyor. Bir yandan hem toplum ve dünya düzeniyle hesaplaşırken, bir yandan da yaygın ve baskın "sanat" ve "sanatçı" tanımlarını sorguluyor. Sistemle nasıl uzlaşırız yerine birbirimizle nasıl uzlaşırız sorusunu soruyor.(BÇ)
* Haberde kullandığımız görsel Hakan Akçura'nın sergide yer alan "Şahmaran: Ceylan'dan Bize Kalan" isimli işi.
Sergiyle ilgili ayrıntılı bilgi için tıklayınız.
* BM Suma Çağdaş Sanat Merkezi
Voyvoda Caddesi, Yanıkkapı Sokak
No:3 Kat:2 Karaköy
Tel: 0212 3615861
Abdülkadir Aygan, Şaban Çelen (Kız Şaban), Ceylan Önkol, Uğur Kaymaz, Necdet Adalı, Kenan Evren gibi ya akıldan hiç çıkmayan ya da hayal meyal hatırlanan isimler, toplumsal şiddet, nefret ve ayrımcılık kültürü, demokrasi, barış ve eşitlik ülkülerinin içinden çıkamadığı açmazlar, toplumsal hafıza(sızlık), gerçeklik algısı (manipülasyonu) ve farkındalık (yitimi) kafa yorulan konular...
17 sanatçının resim, fotoğraf, şablon, yerleştirme, yazı, heykel ve video gibi farklı tekniklerdeki bireysel ve kolektif çalışmalarından oluşan "Pis Hikaye" isimli sergi, 25 BMSuma'da açıldı.
25 Kasım'a kadar görülebilecek sergi sanatçıların deyimiyle "münferit vakalardan kadim acılara, yakın tarihimizin izdüşümlerinden gazete sayfalarında birbiri ardınca akıp giden gündelik haberlere kadar içinden geçmekten bir türlü kurtulamadığımız hassas iklimlerin kimi görünür, kimi gizli izdüşümlerini ele alan işlerden" oluşuyor.
Yeşim Ağaoğlu, Hakan Akçura, Evrensel Belgin, Neriman Polat, Murat Morova, Fulya Çetin, Nalan Yırtmaç, Canan Beykal, İlhan Sayın, Hakan Gürsoytrak, Erdağ Aksel, Murat Başol, Burak Karacan, Aktif Kolektif, Çağrı Saray, Vahit Tuna, Extramücadele ve Serpil Odabaşı'nın yer aldığı "Pis Hikaye" yaşama hakkının gasp edilmesini, ölümler, toplumun ruhuna işleyen şiddet, tahammülsüzlük ve ayrımcılık, artık mahkemelerde ve medyada dillendirilir olan ideolojik ya da mafyatik suç örgütleri, hatta devletin kendisiyle açıklanmak yerine birer münferit vakaya, rakama, istatistiksel girdiye indirgenen, faillerin kayırıldığı, toplum gözünde temize çıkarıldığı ya da görünmez kılındığı baskın bir atmosferden besleniyor.
Bu atmosferin bireyleri nasıl insanlar, toplum ve dünyayı nasıl bir yer haline getirdiğine sanatçıların kimisi hemen yanı başımızda ve bugün görünür olan üzerinden, kimisi kadim olgulardan, kimisi de öznel duygulanımlardan hareketle yaklaşıyor.
Serginin diğer önemli boyutu ise oluşturulma ve örgütlenme biçimi.
Mahmut Koyuncu ve Yahya Madra'nın metinlerinin eşlik ettiği sergide, tüm bu meselelere kafa yoran sanatçı "Pis Hikaye"lerimizle nasıl başa çıkacağımıza dair önerilerini kolektif bir yaklaşımla bir araya getiriyor.
Bu eylem sergi, tüm açmaz, çıkmaz ve eleştirilere rağmen, sanat ortamı/piyasası/endüstrisi içerisinde kendi sözünü çoğaltmanın, siyasi ve kamusal alana sanat yoluyla müdahil olmanın, özgürlük alanını genişletmenin yordamını araştıran/işaret eden bir araya gelme pratiklerine dair de bir önerme içeriyor. Bir yandan hem toplum ve dünya düzeniyle hesaplaşırken, bir yandan da yaygın ve baskın "sanat" ve "sanatçı" tanımlarını sorguluyor. Sistemle nasıl uzlaşırız yerine birbirimizle nasıl uzlaşırız sorusunu soruyor.(BÇ)
* Haberde kullandığımız görsel Hakan Akçura'nın sergide yer alan "Şahmaran: Ceylan'dan Bize Kalan" isimli işi.
Sergiyle ilgili ayrıntılı bilgi için tıklayınız.
* BM Suma Çağdaş Sanat Merkezi
Voyvoda Caddesi, Yanıkkapı Sokak
No:3 Kat:2 Karaköy
Tel: 0212 3615861
Turkey's dirty stories on display
http://www.hurriyetdailynews.com/n.php?n=turkeys-dirty-stories-on-display-2009-10-26
One of the most striking works at the exhibition is 'Tarih-i Kadim' (the Old History), a black-and-white photo that combines both Islamic themes and contemporary metaphors by portraying a gravestone with a weapon.
Czech-born novelist Milan Kundera says that “wherever power injures you, that becomes your identity.” These words are enough to understand why nearly 30 works are on display at the exhibition, “The Dirty Story.” They are there to uncover a glimpse of Turkey’s misty past and remind citizens of the bitter experiences the country endured in the wake of the military coup of Sept. 12, 1980.
With an eye to creating an artistic protest, the exhibition, running from Oct. 23 to Nov. 25 at the BM SUMA Art Center in Istanbul’s Karaköy district, displays works using techniques ranging from photography and pictures to statues and videos.
Many internationally known artists cooperated in the making of the exhibition, including: Yeşim Ağaoğlu, Hakan Akçura, Evrensel Belgin, Neriman Polat, Murat Morova, Fulya Çetin, Nalan Yırtmaç, Canan Beykal, İlhan Sayın, Hakan Gürsoytrak, Erdag Aksel, Murat Başol, Burak Karacan, Aktif Kollektif, Çağrı Saray, Extramücadele and Serpil Odabaşı.
The exhibition presents themes such as social violence, the culture of hate and discrimination, democracy, peace, the loss of social awareness and the perception of truth. Through their works, the artists have tried to demonstrate how people should brace themselves for their “dirty” stories, while attempting to demonstrate a path toward broadened freedom of speech that takes place in the political and public realms through art.
Every work has a different dirty story to tell. Some of them are rawer, such as the ones that refer to two innocent Kurdish children who were killed at the age of 12.
A picture of a basilisk is now the sole memory left of Ceylan Önkol, who was allegedly killed in a mortar blast in the eastern town of Lice; meanwhile, a painting depicting white birds flying in the sky around a young boy calls on viewers to commemorate Uğur Kaymaz, who was killed by security forces along with his father in the southeastern town of Kızıltepe.
The exhibition is being supported by Serpil Odabaşı, a famous painter who was born in the pre-dominantly Kurdish city of Diyarbakır.
Speaking to the Hürriyet Daily News & Economic Review during the exhibition, Odabaşı called on people to support the government’s Kurdish initiative to solve the decades-old Kurdish issue. “Do not let more children die. Do not let more mothers suffer pain. We need a new approach to solve our problems,” said Odabaşı, who is also a member of the International Activist Artists Union.
The painting “Kız Şaban” is another dirty story stemming from the cultural discrimination that is at the heart of society in the southeastern city of Diyarbakır. It portrays Şaban Çelen, a gay man known as Kız Şaban, who was stabbed to death along with his 35-year old roommate in Diyarbakır. Çelen was famous for going out dressed like a woman. Four years before his death, his picture was placed on the front cover of “Prostitution in the Southeast,” a book written by the journalist Ahmet Sümbül telling the stories of women and girls forced into prostitution.
One of the most striking works at the exhibition is “Tarih-i Kadim” (the Old History), a black-and-white photo that combines both Islamic themes and contemporary metaphors by portraying a gravestone with a weapon.
Murat Morova, who is known for his unique art style, conceptualized the exhibition.
According to Morova, society can clean itself only if it accords more respect to human rights and democratic opinions. He said that “Dirty Story” questioned the dirtiness of social and political incidents rather than individuals’ dirtiness.
“It is a story that tries to look into society in the context of relations. It is the dirtiness of society and social dynamics: This has been a situation that has been dictated to us,” he said.
Voice against the censor
The exhibition also presented some works that have a unique structure in their expression. Ağaoğlu, who brought an eccentric and unusual sound to her poetry, took visitors on a journey through the universe of a poem in her expressive work against the “censor.” She said that she has especially focused on the issue of the censor in her two works that are on display at the exhibition.
Ağaoğlu believes that she has not seen a drastic change in the freedom of opinion when she looks at both contemporary Turkey and its past. “I do not believe the artists today are freer than they were in the past,” stated Agaoglu, who is a member of International PEN, the worldwide association of writers.
Ağaoğlu is known for her creative performances that combine poetry and the plastic arts into a different style she calls “poem installation.”
Copies of her surrealist poem, “The Other Lead Soldiers,” were printed on yellow draft papers and left crumpled on the ground for visitors to pick up. Another work of Ağaoğlu referred to poets who were forced to remain silent by the post-coup administration.
“The Poets Remained Silent,” is a white-and-black photo depicting five poets and philosophers with covered mouths. She attached a banner containing an acid remark by Kenan Evren, the military general who led the military coup in 1980, that said he would stage a coup again if there was a need to do so.
Interest of foreigners
The exhibition also attracted foreigners with content that delved deep into Islamic culture. Among the visitors was a couple from the German city of Hamburg.
Speaking of Morova’s works, Laura Baldwin, a Web designer, expressed her deep admiration of “Tarih-i Kadim.” “I see both sides of life in this work. I see life and death. I see life and shadow. I see beauty and ugliness,” she said. “I did not get any message out of it because it gave me more than a message,” she added.
Her husband, Niklas Baldwin, a photographer, disagreed with his wife, saying he did not believe artwork aims to present a social message to society.
“If an artwork releases a message to society, it would be a cultural reflex rather than an artwork. However, it is an artwork which is reborn from the ashes of Islamic culture as it goes back to its origin,” he said.
The exhibition provided a unique opportunity to students who study art at university. A group of students from Mimar Sinan University joined other visitors at the exhibition.
Sevil Akçınar, one of the students who attended the event, said that she was pleased to see such meaningful and expressive performances rather than the meaningless and absurd works that one frequently sees in contemporary art.
One of the most striking works at the exhibition is 'Tarih-i Kadim' (the Old History), a black-and-white photo that combines both Islamic themes and contemporary metaphors by portraying a gravestone with a weapon.
Czech-born novelist Milan Kundera says that “wherever power injures you, that becomes your identity.” These words are enough to understand why nearly 30 works are on display at the exhibition, “The Dirty Story.” They are there to uncover a glimpse of Turkey’s misty past and remind citizens of the bitter experiences the country endured in the wake of the military coup of Sept. 12, 1980.
With an eye to creating an artistic protest, the exhibition, running from Oct. 23 to Nov. 25 at the BM SUMA Art Center in Istanbul’s Karaköy district, displays works using techniques ranging from photography and pictures to statues and videos.
Many internationally known artists cooperated in the making of the exhibition, including: Yeşim Ağaoğlu, Hakan Akçura, Evrensel Belgin, Neriman Polat, Murat Morova, Fulya Çetin, Nalan Yırtmaç, Canan Beykal, İlhan Sayın, Hakan Gürsoytrak, Erdag Aksel, Murat Başol, Burak Karacan, Aktif Kollektif, Çağrı Saray, Extramücadele and Serpil Odabaşı.
The exhibition presents themes such as social violence, the culture of hate and discrimination, democracy, peace, the loss of social awareness and the perception of truth. Through their works, the artists have tried to demonstrate how people should brace themselves for their “dirty” stories, while attempting to demonstrate a path toward broadened freedom of speech that takes place in the political and public realms through art.
Every work has a different dirty story to tell. Some of them are rawer, such as the ones that refer to two innocent Kurdish children who were killed at the age of 12.
A picture of a basilisk is now the sole memory left of Ceylan Önkol, who was allegedly killed in a mortar blast in the eastern town of Lice; meanwhile, a painting depicting white birds flying in the sky around a young boy calls on viewers to commemorate Uğur Kaymaz, who was killed by security forces along with his father in the southeastern town of Kızıltepe.
The exhibition is being supported by Serpil Odabaşı, a famous painter who was born in the pre-dominantly Kurdish city of Diyarbakır.
Speaking to the Hürriyet Daily News & Economic Review during the exhibition, Odabaşı called on people to support the government’s Kurdish initiative to solve the decades-old Kurdish issue. “Do not let more children die. Do not let more mothers suffer pain. We need a new approach to solve our problems,” said Odabaşı, who is also a member of the International Activist Artists Union.
The painting “Kız Şaban” is another dirty story stemming from the cultural discrimination that is at the heart of society in the southeastern city of Diyarbakır. It portrays Şaban Çelen, a gay man known as Kız Şaban, who was stabbed to death along with his 35-year old roommate in Diyarbakır. Çelen was famous for going out dressed like a woman. Four years before his death, his picture was placed on the front cover of “Prostitution in the Southeast,” a book written by the journalist Ahmet Sümbül telling the stories of women and girls forced into prostitution.
One of the most striking works at the exhibition is “Tarih-i Kadim” (the Old History), a black-and-white photo that combines both Islamic themes and contemporary metaphors by portraying a gravestone with a weapon.
Murat Morova, who is known for his unique art style, conceptualized the exhibition.
According to Morova, society can clean itself only if it accords more respect to human rights and democratic opinions. He said that “Dirty Story” questioned the dirtiness of social and political incidents rather than individuals’ dirtiness.
“It is a story that tries to look into society in the context of relations. It is the dirtiness of society and social dynamics: This has been a situation that has been dictated to us,” he said.
Voice against the censor
The exhibition also presented some works that have a unique structure in their expression. Ağaoğlu, who brought an eccentric and unusual sound to her poetry, took visitors on a journey through the universe of a poem in her expressive work against the “censor.” She said that she has especially focused on the issue of the censor in her two works that are on display at the exhibition.
Ağaoğlu believes that she has not seen a drastic change in the freedom of opinion when she looks at both contemporary Turkey and its past. “I do not believe the artists today are freer than they were in the past,” stated Agaoglu, who is a member of International PEN, the worldwide association of writers.
Ağaoğlu is known for her creative performances that combine poetry and the plastic arts into a different style she calls “poem installation.”
Copies of her surrealist poem, “The Other Lead Soldiers,” were printed on yellow draft papers and left crumpled on the ground for visitors to pick up. Another work of Ağaoğlu referred to poets who were forced to remain silent by the post-coup administration.
“The Poets Remained Silent,” is a white-and-black photo depicting five poets and philosophers with covered mouths. She attached a banner containing an acid remark by Kenan Evren, the military general who led the military coup in 1980, that said he would stage a coup again if there was a need to do so.
Interest of foreigners
The exhibition also attracted foreigners with content that delved deep into Islamic culture. Among the visitors was a couple from the German city of Hamburg.
Speaking of Morova’s works, Laura Baldwin, a Web designer, expressed her deep admiration of “Tarih-i Kadim.” “I see both sides of life in this work. I see life and death. I see life and shadow. I see beauty and ugliness,” she said. “I did not get any message out of it because it gave me more than a message,” she added.
Her husband, Niklas Baldwin, a photographer, disagreed with his wife, saying he did not believe artwork aims to present a social message to society.
“If an artwork releases a message to society, it would be a cultural reflex rather than an artwork. However, it is an artwork which is reborn from the ashes of Islamic culture as it goes back to its origin,” he said.
The exhibition provided a unique opportunity to students who study art at university. A group of students from Mimar Sinan University joined other visitors at the exhibition.
Sevil Akçınar, one of the students who attended the event, said that she was pleased to see such meaningful and expressive performances rather than the meaningless and absurd works that one frequently sees in contemporary art.
30 Eylül 2009 Çarşamba
HAYALET (MARX’IN RUHU ARAMIZDA)
HAYALET (MARX’IN RUHU ARAMIZDA)
“Başka” arayışında olana arka çıkmak için yapıldı bu ‘işler’ diye tarif ediyorlar çalışmalarını! Öfkeli ve cesaretliler, sanat camiasının içinde görünmeyi/görülmemeyi pek ipledikleri yok aslında! İç mihrak’la beraber bu günlerde çalışmalarını sergileyecek olan Serpil Odabaşı, bakın ne diyor‘’ Hadi sanat yapalım diye çalışmıyoruz, gerçekten bir terapi bu ve bellek gibi kaygılarımızda var, yaşadıklarımız, yaşanılanlar unutulsun istemiyoruz, ben de kendi hikayelerim üzerinden başka hikayelere ulaşma gereksinimi duyuyorum, sonunda facialar çıkıyor ortaya, Uzay boşluğuna doğru fırlar gibi oluyor bu resimler, bir yerlere değer yada değmez dokunur ya da dokunmaz benden-bizden çıkar, ama sanat mı olur bunun adı başka bir şey mi olur, onu ya ilgi duyanlar değerlendirecek ya da hayat bilecek…’’
KARMA SERGİ: 2 Ekim 2009
Beyoğlu Karşı sanat Galerisi / İSTANBUL
Günlük Gazetesi
Teleskop Köşesi
Yavuz Fırat
http://paldirkultur.wordpress.com/
“Başka” arayışında olana arka çıkmak için yapıldı bu ‘işler’ diye tarif ediyorlar çalışmalarını! Öfkeli ve cesaretliler, sanat camiasının içinde görünmeyi/görülmemeyi pek ipledikleri yok aslında! İç mihrak’la beraber bu günlerde çalışmalarını sergileyecek olan Serpil Odabaşı, bakın ne diyor‘’ Hadi sanat yapalım diye çalışmıyoruz, gerçekten bir terapi bu ve bellek gibi kaygılarımızda var, yaşadıklarımız, yaşanılanlar unutulsun istemiyoruz, ben de kendi hikayelerim üzerinden başka hikayelere ulaşma gereksinimi duyuyorum, sonunda facialar çıkıyor ortaya, Uzay boşluğuna doğru fırlar gibi oluyor bu resimler, bir yerlere değer yada değmez dokunur ya da dokunmaz benden-bizden çıkar, ama sanat mı olur bunun adı başka bir şey mi olur, onu ya ilgi duyanlar değerlendirecek ya da hayat bilecek…’’
KARMA SERGİ: 2 Ekim 2009
Beyoğlu Karşı sanat Galerisi / İSTANBUL
Günlük Gazetesi
Teleskop Köşesi
Yavuz Fırat
http://paldirkultur.wordpress.com/
14 Temmuz 2009 Salı
KAR MASKESİ ÜLKENİN DERİNLERİNDE
Taraf Gazetesi Kültür ve Sanat sayfası
Özlem Ertan
KAR MASKESİ ÜLKENİN DERİNLERİNDE
Toprağın derinlerinde gizleniyor gözlerinden kan damlayan cesetler, kırmızıya kesmiş eldivenler, maskeler... Tüm bunlar Türkiye'nin hala hesaplaşamadığı geçmişinin ayrılmaz bir parçası. Güneydoğu'da yaşayanların uzun zamandan beri bildiği derin karanlıktan çok fazla insan haberdar artık. Ancak haberdar olmak yetmiyor o karanlığın üzerine bir ışık düşürmeye. Siz karanlığın kaynağındaki gizli yüzleri görünür hale getirmedikçe gizlendiği yerden genişlemeye devam ediyor kara bir gökkuşağı.
Ressam ve aktivist Serpil Odabaşı Kar Maskesi adlı sergisinde Derin Devlet olgusuna odaklanıyor. Geçtiğimiz nisan ayında İstanbul hafriyat'ta sanatseverlerle buluşan sergi şimdi sanatçının doğduğu kent olan Diyarbakır'da. Sergi Keçiburcu Galeri'de 1 temmuza kadar ziyaret edilebilecek. Serpil Odabaşı'yla Kar Maskesi hakkında konuştuk.
Ayrımcılık, farklı dil ve kültürler üzerindeki asimilasyon politikaları ve tüm bunların Derin Devlet tarafından inşa sürecinin serginin genel konseptini oluşturduğunu söyleyen Odabaşı, çoğunlukla yaşadığı, tanık olduğu bir süreci işlemiş eserlerinde. Sanatçının “Vatandaş Türkçe Konuş” ve “Toplumsal refleks” gibi seri çalışmaları da Kar Maskesi adı altında sergileniyor. “Serginin adı neden Kar Maskesi?” sorusuna ise şöyle yanıt veriyor Odabaşı ; “Derin devlet ürettiği ezber, imgesel ve ikonik söylemlerle düşünceleri tekdüzeleştiriyor. Ben de Derin Devlet'i Kar Maskesinden yakaladığımı düşünüyorum. Bu Derin Devlet kimlerden oluşur bilmiyoruz ama yüzü ve simgesi olarak tanımlayabileceğimiz kar maskesi çok tanıdık. Elimizi uzatsak, yakalamaya çalışsak parmaklarımız bu kar maskesine değer.”
Doğup büyüdüğü Diyarbakır'a 15 yıllık bir ayrılıktan sonra sergi için dönen Odabaşı, Bir dönem Ankara'daki Türkiye İnsan Hakları Vakfı'nda araştırmacı olarak çalışmış ve gerek Diyarbakır yılları gerekse Ankara'da yaşadığı süreç onun insan hakları ihlalleri ve Derin Devlet üzerine odaklanmasına yol açmış. Sanatçı Derin Devlet olgusu etrafında şekillenen çalışmaları hakkında “Hem benim hem de toplumun paralel öfkesini açığa çıkaran işler büyük oranda kendiliğinden oluştu. Geriye bunları resmetmek kalmıştı. Bu benim duyargalarımın bunları algılamasıyla başlayan ve süregelen bir üretim sürecidir” ifadelerini kullanıyor. Odabaşı İstanbul'da Kar Maskesi sergisiyle sadece alternatif basının ilgilendiğini söylüyor. Diyarbakır'lılar ise sergilenen eserlerde yaşamlarının yansımalarını bulduklarından olsa gerek sergiye çok ilgi göstermiş ve Odabaşı'nı cesaretinden dolayı tebrik etmişler.
Sergi çeşitli bölümlerden oluşuyor ve bunların isimleri şöyle; “Toplumsal refleks”, “Vatandaş Türkçe Konuş”, “Gerisi Teferruat”, “İş Kazası”, “Özlediğim şehir”.
Geleceğe yönelik projeleri hakkında sohbet ettiğimiz Odabaşı, toplumsal cinsiyetçilik, yersiz yurtsuz olma hali, kodlama ve kodlanma biçimleri, gibi konular etrafında üretimde bulunmak istediğini söylüyor. Ayrıca ekim ayında açılması planlanan “Ayrımcılık” temalı karma bir sergide Odabaşı'nın çalışmaları da yer alacak.
'Kar Maskesi'nde kara tarih
http://74.125.77.132/search?q=cache:K_83b0YCMKsJ:www.gunlukgazetesi.com/haber.asp%3Fhaberid%3D73062+%22serpil+odaba%C5%9F%C4%B1%22&cd=24&hl=tr&ct=clnk&gl=tr
Serpil Odabaşının ilk kişisel sergisi 'Kar Maskesi', 9-25 Nisan arasında Hafriyat'da sergilendi. Dün biten sergi Bölge'deki savaşa ve Ergenekon yapılanmasına değişik bir perskpektifle baktı. Serpil Odabaşı 'Kar Maskesi' ismi ile açtığı resim sergisinde Ergenekon'un kara tarihinden hesap soruyor. Halkın yaşadığı birçok acıyı gözler önüne sererek kaçınılmaz bir itiraza ve direnişe davet ediyor. Türlü politik gerekçelerle gerçek bir toplumsal muhalefetin yapılamadığı, Türkiye toplumunun birçok acısına Maraş, Sivas'a, Uğur Kaymaz, Hrant... katliamlarına adını yazan Ergenekon'a tereddütsüz hesap soruyor. Türlü yöntemlerle bir şekilde hiç yokmuş haline getirilmeye çalışılan Kürt halkının yasaklanan dilinin mücadelesine en gerçek hali ile destek veriyor. Bizim uzağımızda kalan, göremediğimiz daha fazla acı ile yaşamak durumunda kalan Kürt kadınlarının acısını resminde en etkili bir biçimde gözlerimizin önüne seriyor. Kar Maskesi adlı sergi ile Odabaşı acıların hafiflemesine destek oluyor. Serpil Odabaşının bu sergide ortaya koyduğu tüm sanat ürünleri teker teker farklı acıların dili ve haykırışı olmak üzere bir tarih yaratıyor. Hafriyat karaköy'de yapılan sergide Serpil Odabaşı'nın yaşanılan şiddeti olanca sadeliğiyle anlatan çalışmaları, 'unutulmuş' bir dünyanın hüzünlü kapılarını açıyor.
Serginin basın bültenindeki ifadelerde serginin önemini en açık biçimde ortaya koyuyor. 'Derin devlet bir aşk şiiri olsaydı kar maskesi onun başlığı olurdu. Hayatımızın derinliklerinde saklanmış, o kadar derinde duran ki göremediğimiz, günlük yaşantımızın alışıldık faşizmi içinde eriyip giden, arada televizyonlarda kar maskeli 'kahraman' amcalarla ve 'kutsal' değerler uğruna verdikleri 'kutsal' savaşlarla büyük şehir insanının hayatına teğet geçen, bu, sonunun nerede olduğu bilinmeyen bir derinlikten bahsediyoruz.'
Serpil Odabaşı kimdir?
1975'te Diyarbakır'da doğan sanatcı 2000 Yılında Gazi Üniversitesi Eğitim Fakültesi Resim bölümünden mezun olur. Üç yıl Türkiye İnsan Hakları Vakfında çalışan Odabaşı'yı Insan haklari ihlalleri ilgilendirir. Savaş , otorite ve sexizm karşıtıdır. Mizahla özel olarak ilgilenir. Resimlerinde de ironik bir dil kullanır. Ulusal ve uluslarasi duzeyde birçok mekanda karma segilere katılmışlıgı vardır. 2001 yılında Birleşmiş Milletler İşkence Görenlerle Dayanışma günü Etkinliği'nde ilk kişisel sergisini açmış ve yine aynı etkinlikte yönetmen Hüseyin Karabey ile çalışmıştır. 2008 yılında Atina'da 'Sokakta ki Apoletler' isimli ikinci kişisel sergisini açan sanatçı aynı zamanda Uluslararası Aktivist Sanatçılar Birliği üyesidir. Halen bir devlet lisesinde resim öğretmenliği yapan Odabaşı kişisel çalışmalarını yayınladığı internet sayfası dışında çeşitli organizasyon,kolektif ve fanzinlere özel çalışmalarda da destek sağlamaktadır.
Günlük Gazetesi
KÜLTÜR SERVİSİ
'Kar Maskesi'nde kara tarih
Serpil Odabaşının ilk kişisel sergisi 'Kar Maskesi', 9-25 Nisan arasında Hafriyat'da sergilendi. Dün biten sergi Bölge'deki savaşa ve Ergenekon yapılanmasına değişik bir perskpektifle baktı. Serpil Odabaşı 'Kar Maskesi' ismi ile açtığı resim sergisinde Ergenekon'un kara tarihinden hesap soruyor. Halkın yaşadığı birçok acıyı gözler önüne sererek kaçınılmaz bir itiraza ve direnişe davet ediyor. Türlü politik gerekçelerle gerçek bir toplumsal muhalefetin yapılamadığı, Türkiye toplumunun birçok acısına Maraş, Sivas'a, Uğur Kaymaz, Hrant... katliamlarına adını yazan Ergenekon'a tereddütsüz hesap soruyor. Türlü yöntemlerle bir şekilde hiç yokmuş haline getirilmeye çalışılan Kürt halkının yasaklanan dilinin mücadelesine en gerçek hali ile destek veriyor. Bizim uzağımızda kalan, göremediğimiz daha fazla acı ile yaşamak durumunda kalan Kürt kadınlarının acısını resminde en etkili bir biçimde gözlerimizin önüne seriyor. Kar Maskesi adlı sergi ile Odabaşı acıların hafiflemesine destek oluyor. Serpil Odabaşının bu sergide ortaya koyduğu tüm sanat ürünleri teker teker farklı acıların dili ve haykırışı olmak üzere bir tarih yaratıyor. Hafriyat karaköy'de yapılan sergide Serpil Odabaşı'nın yaşanılan şiddeti olanca sadeliğiyle anlatan çalışmaları, 'unutulmuş' bir dünyanın hüzünlü kapılarını açıyor.
Serginin basın bültenindeki ifadelerde serginin önemini en açık biçimde ortaya koyuyor. 'Derin devlet bir aşk şiiri olsaydı kar maskesi onun başlığı olurdu. Hayatımızın derinliklerinde saklanmış, o kadar derinde duran ki göremediğimiz, günlük yaşantımızın alışıldık faşizmi içinde eriyip giden, arada televizyonlarda kar maskeli 'kahraman' amcalarla ve 'kutsal' değerler uğruna verdikleri 'kutsal' savaşlarla büyük şehir insanının hayatına teğet geçen, bu, sonunun nerede olduğu bilinmeyen bir derinlikten bahsediyoruz.'
Serpil Odabaşı kimdir?
1975'te Diyarbakır'da doğan sanatcı 2000 Yılında Gazi Üniversitesi Eğitim Fakültesi Resim bölümünden mezun olur. Üç yıl Türkiye İnsan Hakları Vakfında çalışan Odabaşı'yı Insan haklari ihlalleri ilgilendirir. Savaş , otorite ve sexizm karşıtıdır. Mizahla özel olarak ilgilenir. Resimlerinde de ironik bir dil kullanır. Ulusal ve uluslarasi duzeyde birçok mekanda karma segilere katılmışlıgı vardır. 2001 yılında Birleşmiş Milletler İşkence Görenlerle Dayanışma günü Etkinliği'nde ilk kişisel sergisini açmış ve yine aynı etkinlikte yönetmen Hüseyin Karabey ile çalışmıştır. 2008 yılında Atina'da 'Sokakta ki Apoletler' isimli ikinci kişisel sergisini açan sanatçı aynı zamanda Uluslararası Aktivist Sanatçılar Birliği üyesidir. Halen bir devlet lisesinde resim öğretmenliği yapan Odabaşı kişisel çalışmalarını yayınladığı internet sayfası dışında çeşitli organizasyon,kolektif ve fanzinlere özel çalışmalarda da destek sağlamaktadır.
Günlük Gazetesi
KÜLTÜR SERVİSİ
Kar maskeli balo
http://74.125.77.132/search?q=cache:5U0JWmuI1H4J:bianet.org/biamag/kultur/115644-kar-maskeli-balo+%22serpil+odaba%C5%9F%C4%B1%22&cd=11&hl=tr&ct=clnk&gl=tr
Biamag kültür servisi
Bir gün gazetesi
ŞEYHMUS DİKEN'den
Kar Maskeli Balo!
"Derin devlet bir aşk şiiri olsaydı, kar maskesi onun başlığı olurdu" demiş Serpil Odabaşı sergisinin manifestosunda.... Adına "Faili Meçhul" denen failleri belli ve ne acı ki bugüne dek dosyaları saklı kapaklı ve kırmızı mühürle "Gizli" kalmış bir dönemsel tanıklığın sergisi...
Diyarbakır - BİA Haber Merkezi
04 Temmuz 2009, Cumartesi
İnsan yüzü kadar kendine bakmayı, kendiyle yüzleşmeyi, hatta kendi yüzünü mümkün oldukça sıkça seyretmeyi ve tabi ki şekillendirmeyi önemseyen bir başka organ yoktur. Surat ve Suret! Suratın Sureti yani!
Bütün hayatların adeta varlık nedeni. Suratın; gülen, ağlayan, hüzünlenen, asılan, kasılan, velhahasılı çok değişken durumlara göre şekil alan suretleri var ve biliniyor. Bir de yaşadıkları / yaşattıklarından ötürü suratlarıyla "başı dertte" olup da kurtulmaya gayret edenler var.
Sergiyi gezip Odabaşı'yla sohbet edince....
Bundan kasıt, trafik kazaları ya da doğal nedenlerle yüz estetiğine ihtiyaç duyanlar değil elbette. Kasıt; yaptıkları, yaşattıkları nedeniyle aynaya bakmaktan utanan, hicap duyan yüzlere dairdir.
İşte! Nedense, Serpil Odabaşı'nın Diyarbakır'ın binler yıllık surlarının en anlamlı burcu Mardinkapı'nın Keçi Burcundaki "Kar Maskesi" sergisini gezer ve Odabaşı ile sergisindeki "brandaya baskı" resimleri üzerine sohbet ederken bunları düşündüm.
"Derin devlet bir aşk şiiri olsaydı, kar maskesi onun başlığı olurdu" demiş Serpil Odabaşı sergisinin manifestosunda. Onca badireden geçen şehirlerin, onca telefata, zulme, işkenceye uğrayan insanların; kendilerine gündelik hayat içinde "insanım" diyen başka insanlar tarafından eziyetlere uğratıldığını, insan teki düşününce, Serpil Odabaşının çizgilerinden, fırçalarından oluşanlara ister istemez bir başka bakıyor ve anlamlar yüklüyor insan!
"Gizli" dosyaların tanıklığının simgesi...
"Hayatımızın derinliklerinde saklanmış, o kadar derinde duran ki görmediğimiz, günlük yaşantımızın alışıldık faşizmi içinde eriyip giden, arada televizyonlarda kar maskeli 'kahraman' amcalarla ve 'kutsal' değerler uğruna verdikleri 'kutsal' savaşlarla büyük şehir insanının hayatına teğet geçen, bu, sonunun nerede olduğu bilinmeyen bir derinlik"ten söz ediliyor "Kar Maskesi"nde...
Kar Maskesi sergisinde adeta 1990'lı yılların bölge gerçekliğine yani aslında katilleri ayan beyan, güpegündüz şehrin orta yerinde ellerini kollarını sallayarak cinayetlerini işleyen ve adına "Faili Meçhul" denen, kırsal kesimde de onca katliama sebep olup öldürdüklerinin kulaklarından maskot yapıp "gurur duyan" failleri belli ve ne acı ki bugüne dek dosyaları saklı kapaklı ve kırmızı mühürle "Gizli" kalmış bir dönemsel tanıklığın sergisi...
Bilenler bilir, bunca yaşanmışlık ve kodlanmışlıktan sonra hâla bil(e)meyenler varsa anlatmak elzem ki; Diyarbakır alabildiğine politik ve muhalif duruşu olan, muhalifliğini de bir onur belgesi olarak her daim boynunda bir ferman gibi taşıyan şehir. Zaten bu duruşudur ki şehri her daim ezeli ve ebedi kılan. Şehrin kendine has jargonu var. Yürüyüşler ve duruşlar, ağızdan çıkan kelimeler, kelimelerin ses tonu, arkadaşlıklar, oturulan mekânlar... Bütün bunlar adeta insani bir varoluş kaygısının tezahürleridir bu eski ve tarih kokan kadim şehirde...
Resimde ak libaslı bir ana...
İşte adı Kar Maskesi olan Serpil Odabaşı'nın sergisinde surların üzerinden namlularını birilerinin üzerine doğrultulmuş yüzleri örtülü karayüzlerin, hemen yanıbaşındaki resimde ak libaslı bir ananın şehrin kapısını aralayıp gelen konuklara ev sahipliği yapması aynı zamanda hayatın "barış" talepkârlığının da simgesi gibi...
Sergi neredeyse bir blok gibi siyasal okumalarla yoğrulmuş bir şehre, hatta belki de zaman zaman sırf bu nedenle bunalmış, boğulmuş bir şehre bir kez daha sanatın siyasal ve yoğun ardokumaları cephesinden gönderme yapıyor. "Enine boyuna, yama, kutsal atölye, ezberküs, toplumsal refleks, seyir, gerisi teferruat ve vatandaş türkçe konuş" gibi çarpıcı başlıklar da taşıyan sergi sorular da soruyor insan tekine...
Kürt Sorunu akıl yoluyla bir an önce çözülsün
O kadar çok istiyorum ki; Kürt Sorununun akıl yoluyla ve akil bir mantıkla bir an evvel çözümünü... Çünkü biliyor ve okuyorum ki; "sorun" çözülmedikçe daha epeyce bir zaman, sorunun hayatımıza yön verdiği noktalardan, hayatı tekrar ve tekrar olanca yoğunluğu ile yaşayacağız. Her defasında bir kez daha üst perdeden hayata, çözümlenemeyen noktasından bir ilmek de biz atmak durumunda kalacağız. Kalacak ve kalmakla birlikte "Kördüğüm" olacağız...
İşte çeşitli başlıklar koyduğu ve her bir başlığı ayrı bir konsept olarak değerlendirilip, hatta kimi resimlerin duygusal heyecana kapılınıp çizildiklerinden, belki yeniden çizilip yapılacağı resimlerin ayrı birer sergiler gibi kurgulanacağı "Kar Maskesi" topyekun olarak adeta yüzümüze tuttuğumuz ve yüzleşmemiz gereken bir ayna gibi.
Ama öylesine değişken bir "cadı" aynası gibi ki! Aynaya bakarken aynanın sır'larının ardındakileri de görmemizi, düşünmemizi, yüzleşmemizi sorgulayan bir sergi olmuş Serpil Odabaşı'nın Kar Maskesi... (ŞD/EÖ)
Biamag kültür servisi
Bir gün gazetesi
Derin devlete en cok ne yakışır?
Derin devlete en cok ne yakışır?
KAR MASKESİ
EYLEM YILDIZER (Tiroj dergisi)
Bu aralar daha sık duydugumuz kelimeler var; kazı, kuyu, cephanelik, bomba, kemikler, kayıp, kontrgerilla, operasyon... Hepsi de çok derin anlamlar taşıyan kelimeler, arkalarında yine “derin” bir ortaklık var çünkü. “Derin Devlet” denilenin gerçekte ne demek olduğunu yine derinlere bakarak görecegimiz günler bunlar. Bastığımız yerler sadece toprak değil, o toprakların altında bir yerlerde bir ülkenin hesaplaşılmamış geçmişi yatıyor. Kayıplarla cinayetlerle, operasyonlarla bezeli bir sürecin kanıtları yerin altında, kalıntıları ise yer üstünde her gün karşımıza çıkıyor.
Ergenekon operasyonunun art arda gelen dalgaları bazen tereddütler, kafa karışıklıkları yaratsa da artık kimsenin kaçamayacağı gerçekler ortaya çıkmış durumda; Bu devletin kuyuları var, toprağın altına gömmek unutturmak, yok saymak istedikleri var. “Devletli” maskelerinin altında gizledikleri çok şey var. Maskenin gördüğümüz yüzündeyse “sözde”ler, “hain” ler, “laik” ler uçuşuyor her gün üstümüze doğru. Ayrılıyoruz, bölünüyoruz, sonra yine gömülüyoruz. Kendi yaşamımıza bile şöyle bir dışardan bakıp tanıklık etsek, maskeleri görüyoruz, derinlerde ise yine kuyular, kemikler, silahlar.
'Aslında boşa gizleniyorsunuz'
Geçmişin artık toprağa sığmadığı böyle zamanlarda yalnızca kişisel tanıklık değil sanatsal tanıklık da önem taşır. Sorulacak soru çok; ne yaşıyoruz, neler oluyor, geçmişte neler olup bitmiş, yoksa bitmemişmi?... Belki cevapları da biraz derinde aramak gerek. Kimi yerde cevapların aranacağı yeri gösteren, kimi yerde soruların altını çizen sanatsal tanıklık ve yaratıcılık örneklerine rastlamak mümkün. İstanbul Karaköy'deki Hafriyat'ta Nisan ayı boyunca sergilenen Serpil Odabaşı'nın resimleri benzer bir işlevi üstleniyordu. Serginin adı “Kar Maskesi”... Odabaşı da şöyle demiş; “Derin Devlet bir aşk şiiri olsaydı kar maskesi onun başlığı olurdu” Devletin kar maskeli amcalar aracılıgıyla uyguladığı operasyonları ve onların daha yumuşak “yansıma” larına değinen Odabaşı, “aslında boşuna gizleniyorsunuz gerçekler apaçık ortada” diyen bir alaycılıkla, acımasız gerçekçiliği buluşturup eleştirel bir üslup ortaya koymuş.
Üçüncü kişisel sergisini açan Odabaşı, daha önceki resimlerinde de ironik anlatımı ve politik arka plana verdiği önemle dikkat çekiyor. Türkiye İnsan Hakları Vakfı'nda çalışmış olan Odabaşı, İnsan Hakları İhlalleriyle yakından ilgileniyor.
Militarizmin Toplumsallaşması
Kar maskesi sergisinin en göze batan bölümlerinden biri “Toplumsal Refleks”. Topluma bir kalıp gibi giydirilmeye çalışılan linççilik kültürünü eleştiren bu seriyi, “Gerisi Teferruat” bölümü ile beraber değerlendirince toplumsal ve politik bir panorama tamamlanıyor neredeyse. Toplum Mühendisliği ve özel harp taktikleriyle sürdürülen bu bilinçsel şekillenmeye yaşanılanlar üzerinden yeniden bakma olanagı sunuyor Odabaşı.
Ders; Uluslar ve ulusçuluk. Ders Araç gereci; ezberküs
“Vatandaş Türkçe Konuş” serisi, asimilasyon boyutuna ve biçimine vurgu yapıyor. “Ders; Uluslar ve Ulusçuluk” adlı bölümün “ders aracı” olan yerleştirme “Ezberküs” adını taşıyor ve Odabaşı'nın eleştiri ile mizahı nasıl kesiştirdiğini gösteren iyi bir örnek sunuyor. Hem ulusalcılığın propganda teknikleri arasında nasıl can alıcı bir yerde durduğunu, tabiri caizse “damar” olduğunu, hem de devletin bir ayrışltırıcı olarak nasıl işlediğini vurguluyor “Ezberküs”. Yine aynı bölümdeki “Çözümlü problem” ise “Ya sev ya terk et anlayışının matematiksel bir yansımasını veriyor. “Çünkü elinizde kan izi var” ile “Yama adlı çalışmalarda ise daha dolaylı bir anlatım biçimini tercih etmiş Odabaşı. Bir yandan kadınların uğradığı cinsiyetçi sömürü ve baskıya vurgu yaparken, diğer yandan kadın sorununun geleneksel kalıplarla anlaşılamyacağını belirtiyor bu çalışmalar.
Yama
“Bu bir kurbağa değildir” ise atıfta bulunduğu Rene Magritte'in “Bu bir pipo değildir” resminde olduğu gibi görüntülerin değil göstergelerin önemine dikkat çekiyor, ama diğer yandan da göstergeleri oludğu gibi okumanın gerekliliğine işaret ediyor. Kamuflaj desenini kurbağa sanmak gibi militarizmin toplumsallaşmasını doğal sanmak da yanlış okumak olur.
Derin Devlet bir aşk şiiri değil elbette, maskelerinin ardında, geçmişle bugünün kesiştiği yerde hesaplaşılacak çok şey var. Kayıplar, kaybedilenler, kuyular ve ardında bıraktıkları ortaya çıkacak daha. Kar maskesiyle, 'ezberküs' leriyle, ya sev ya terk et kümeleriyle, dur ihtarlarıyla ulusçuluk dersi verenlerin sınava tabii tutulma zamanı şimdi.
Tiroj Mayıs- Haziran sayısı
KAR MASKESİ
EYLEM YILDIZER (Tiroj dergisi)
Bu aralar daha sık duydugumuz kelimeler var; kazı, kuyu, cephanelik, bomba, kemikler, kayıp, kontrgerilla, operasyon... Hepsi de çok derin anlamlar taşıyan kelimeler, arkalarında yine “derin” bir ortaklık var çünkü. “Derin Devlet” denilenin gerçekte ne demek olduğunu yine derinlere bakarak görecegimiz günler bunlar. Bastığımız yerler sadece toprak değil, o toprakların altında bir yerlerde bir ülkenin hesaplaşılmamış geçmişi yatıyor. Kayıplarla cinayetlerle, operasyonlarla bezeli bir sürecin kanıtları yerin altında, kalıntıları ise yer üstünde her gün karşımıza çıkıyor.
Ergenekon operasyonunun art arda gelen dalgaları bazen tereddütler, kafa karışıklıkları yaratsa da artık kimsenin kaçamayacağı gerçekler ortaya çıkmış durumda; Bu devletin kuyuları var, toprağın altına gömmek unutturmak, yok saymak istedikleri var. “Devletli” maskelerinin altında gizledikleri çok şey var. Maskenin gördüğümüz yüzündeyse “sözde”ler, “hain” ler, “laik” ler uçuşuyor her gün üstümüze doğru. Ayrılıyoruz, bölünüyoruz, sonra yine gömülüyoruz. Kendi yaşamımıza bile şöyle bir dışardan bakıp tanıklık etsek, maskeleri görüyoruz, derinlerde ise yine kuyular, kemikler, silahlar.
'Aslında boşa gizleniyorsunuz'
Geçmişin artık toprağa sığmadığı böyle zamanlarda yalnızca kişisel tanıklık değil sanatsal tanıklık da önem taşır. Sorulacak soru çok; ne yaşıyoruz, neler oluyor, geçmişte neler olup bitmiş, yoksa bitmemişmi?... Belki cevapları da biraz derinde aramak gerek. Kimi yerde cevapların aranacağı yeri gösteren, kimi yerde soruların altını çizen sanatsal tanıklık ve yaratıcılık örneklerine rastlamak mümkün. İstanbul Karaköy'deki Hafriyat'ta Nisan ayı boyunca sergilenen Serpil Odabaşı'nın resimleri benzer bir işlevi üstleniyordu. Serginin adı “Kar Maskesi”... Odabaşı da şöyle demiş; “Derin Devlet bir aşk şiiri olsaydı kar maskesi onun başlığı olurdu” Devletin kar maskeli amcalar aracılıgıyla uyguladığı operasyonları ve onların daha yumuşak “yansıma” larına değinen Odabaşı, “aslında boşuna gizleniyorsunuz gerçekler apaçık ortada” diyen bir alaycılıkla, acımasız gerçekçiliği buluşturup eleştirel bir üslup ortaya koymuş.
Üçüncü kişisel sergisini açan Odabaşı, daha önceki resimlerinde de ironik anlatımı ve politik arka plana verdiği önemle dikkat çekiyor. Türkiye İnsan Hakları Vakfı'nda çalışmış olan Odabaşı, İnsan Hakları İhlalleriyle yakından ilgileniyor.
Militarizmin Toplumsallaşması
Kar maskesi sergisinin en göze batan bölümlerinden biri “Toplumsal Refleks”. Topluma bir kalıp gibi giydirilmeye çalışılan linççilik kültürünü eleştiren bu seriyi, “Gerisi Teferruat” bölümü ile beraber değerlendirince toplumsal ve politik bir panorama tamamlanıyor neredeyse. Toplum Mühendisliği ve özel harp taktikleriyle sürdürülen bu bilinçsel şekillenmeye yaşanılanlar üzerinden yeniden bakma olanagı sunuyor Odabaşı.
Ders; Uluslar ve ulusçuluk. Ders Araç gereci; ezberküs
“Vatandaş Türkçe Konuş” serisi, asimilasyon boyutuna ve biçimine vurgu yapıyor. “Ders; Uluslar ve Ulusçuluk” adlı bölümün “ders aracı” olan yerleştirme “Ezberküs” adını taşıyor ve Odabaşı'nın eleştiri ile mizahı nasıl kesiştirdiğini gösteren iyi bir örnek sunuyor. Hem ulusalcılığın propganda teknikleri arasında nasıl can alıcı bir yerde durduğunu, tabiri caizse “damar” olduğunu, hem de devletin bir ayrışltırıcı olarak nasıl işlediğini vurguluyor “Ezberküs”. Yine aynı bölümdeki “Çözümlü problem” ise “Ya sev ya terk et anlayışının matematiksel bir yansımasını veriyor. “Çünkü elinizde kan izi var” ile “Yama adlı çalışmalarda ise daha dolaylı bir anlatım biçimini tercih etmiş Odabaşı. Bir yandan kadınların uğradığı cinsiyetçi sömürü ve baskıya vurgu yaparken, diğer yandan kadın sorununun geleneksel kalıplarla anlaşılamyacağını belirtiyor bu çalışmalar.
Yama
“Bu bir kurbağa değildir” ise atıfta bulunduğu Rene Magritte'in “Bu bir pipo değildir” resminde olduğu gibi görüntülerin değil göstergelerin önemine dikkat çekiyor, ama diğer yandan da göstergeleri oludğu gibi okumanın gerekliliğine işaret ediyor. Kamuflaj desenini kurbağa sanmak gibi militarizmin toplumsallaşmasını doğal sanmak da yanlış okumak olur.
Derin Devlet bir aşk şiiri değil elbette, maskelerinin ardında, geçmişle bugünün kesiştiği yerde hesaplaşılacak çok şey var. Kayıplar, kaybedilenler, kuyular ve ardında bıraktıkları ortaya çıkacak daha. Kar maskesiyle, 'ezberküs' leriyle, ya sev ya terk et kümeleriyle, dur ihtarlarıyla ulusçuluk dersi verenlerin sınava tabii tutulma zamanı şimdi.
Tiroj Mayıs- Haziran sayısı
Kar maskeli kent
http://www.radikal.com.tr/Radikal.aspx?aType=RadikalEklerDetay&ArticleID=941664&Date=21.06.2009&CategoryID=42
Kar maskeli kent
Radikal
Kar maskeli kent
Serpil Odabaşı’nın sergisinden, üstte ‘Çocuk’, altta ‘Şehir’.
21/06/2009
Serpil Odabaşı, 15 yıl önce terk etmek zorunda kaldığı coğrafyanın acılarını, dertlerini resimlerinde yansıtıyor
MAHMUT KOYUNCU (Arşivi)
Bu haftasonu Diyarbakır Keçiburcu Galeri’de ressam-aktivist Serpil Odabaşı’nın Kar Maskesi adlı sergisi var. Sanatçının aynı zamanda doğup büyüdüğü kent olan Diyarbakır’a 15 yıl sonra ilk gidişi bu. Kimi kişisel kimi politik sebeplerle kopartıldığı coğrafyaya, resmettiklerini götürüyor sanatçı. Odabaşı bu çalışmaları ile sanki bu ayrılığın ayrıntıları üzerine bir hesaplaşmayı bizlere göstermeye çalışmış.
Doğup büyüdüğünüz kentten benzeri sebeplerden dolayı kopartıla kopartıla çıkarılmış iseniz, o kente dair söyleyeceklerinizi bitirmeniz ömrünüzle ölçülebilir ancak. Kentle aranızdaki zamansal ve mekânsal mesafe uzadıkça hem siz değişirsiniz, hem kentin sizin imgeleminizdeki yeri değişecektir. Görünmez Kentler adlı şaheserinde Italo Calvino’nun, söylediği gibi o kentler birer gerçek kent olmaktan çıkarak arzuların kenti olmaya başlayacaktır. Kentlerin, coğrafyaların mitik tasvirleri ve uyandırdıkları arzuların tersine dönüp bir yaraya dönüştüğü yerler, zamanlar ve insanlar da vardır. Ressam- aktivist Serpil Odabaşı bu kopartılarak adeta dışarıya fırlatılmış milyonlarca insandan birisi olarak arzularının, yaralarının, hesaplaşmalarının kentine geri dönüyor ve o yaraları açıp görmemizi istiyor adeta.
Geçen yıl Atina Bienali’ne gidip döndükten sonra İstanbul’un alternatif sanat mekânlarından Hafriyat’ta ilk kişisel sergisini açan sanatçı, bu kez rotayı Diyarbakır’a çeviriyor. Tuvallerinde hem güncel hem de belleğe dayalı bir hesaplaşmanın izini sürüyor. Bu hesaplaşmanın temeline de, bölgede sembolik değeri en az “beyaz Toros” kadar korkutucu bir başka sembol olan kar maskesini koymuş. Kar maskesi onbinlerle ifade edilen faili meçhul cinayetler, kayıplar ve işkence vakalarının yanı sıra psikolojik boyutu da azımsanmayacak tahribatlara yol açmış bir şiddet aktörüdür. Sadece iktidar odaklarının kullandığı bir nesne olmaktan öte, toplum olarak herkese sirayet eden belli bir şiddet sarmalının kaynağı olarak da kar maskesini görür sanatçı.
Uzak kaldığı kentten hiç de uzak kalmadığını, bir kalp atışı gibi yanında taşıdığını hissettirir bize Odabaşı. Resimsel bir oyuna başvurarak iktidarın tahrip ettiği psikolojik ve sosyal alanlara çocukça bir “nanik” çekmek ister gibidir. Çünkü hem kişisel hem de toplumsal olarak yaratılmış kanlı tabloya büyük bir insanın aklı ile cevap vermek yetmeyecektir. Öyle ise çocukluğun tekinsiz ve her an yoldan çıkmaya hazır çizgileri vardır bu tabloya karşı durmak için. Bunlar kaçış çizgileridir. Yani hizadan çıkma eylemleridir bir yerde. Öznesizdir, kimliksizdir. Tek kimliği varsa o da çocuk olmasıdır. Bunun bilinciyle resmeder suratsız ifadeleri. Suratı olan tek figür kar maskelidir. Kentin her yerine yayılmışçasına kaplar ortalığı maske.
Sergisinde değişik şiddet kaynaklarını resmeden Odabaşı, 15 yıl önce terk etmek zorunda kaldığı coğrafyanın acılarını, dertlerini kişiselliği içine harmanlayarak geri dönüyor doğduğu kente. 1 Temmuz’a kadar Keçiburcu Galeri’de izleyici ile temas edecek sergi, izleyende çok etkileyici izler bırakacak cinsten.
Keçiburcu Galeri: 0412-2281718
Kar maskeli kent
Radikal
Kar maskeli kent
Serpil Odabaşı’nın sergisinden, üstte ‘Çocuk’, altta ‘Şehir’.
21/06/2009
Serpil Odabaşı, 15 yıl önce terk etmek zorunda kaldığı coğrafyanın acılarını, dertlerini resimlerinde yansıtıyor
MAHMUT KOYUNCU (Arşivi)
Bu haftasonu Diyarbakır Keçiburcu Galeri’de ressam-aktivist Serpil Odabaşı’nın Kar Maskesi adlı sergisi var. Sanatçının aynı zamanda doğup büyüdüğü kent olan Diyarbakır’a 15 yıl sonra ilk gidişi bu. Kimi kişisel kimi politik sebeplerle kopartıldığı coğrafyaya, resmettiklerini götürüyor sanatçı. Odabaşı bu çalışmaları ile sanki bu ayrılığın ayrıntıları üzerine bir hesaplaşmayı bizlere göstermeye çalışmış.
Doğup büyüdüğünüz kentten benzeri sebeplerden dolayı kopartıla kopartıla çıkarılmış iseniz, o kente dair söyleyeceklerinizi bitirmeniz ömrünüzle ölçülebilir ancak. Kentle aranızdaki zamansal ve mekânsal mesafe uzadıkça hem siz değişirsiniz, hem kentin sizin imgeleminizdeki yeri değişecektir. Görünmez Kentler adlı şaheserinde Italo Calvino’nun, söylediği gibi o kentler birer gerçek kent olmaktan çıkarak arzuların kenti olmaya başlayacaktır. Kentlerin, coğrafyaların mitik tasvirleri ve uyandırdıkları arzuların tersine dönüp bir yaraya dönüştüğü yerler, zamanlar ve insanlar da vardır. Ressam- aktivist Serpil Odabaşı bu kopartılarak adeta dışarıya fırlatılmış milyonlarca insandan birisi olarak arzularının, yaralarının, hesaplaşmalarının kentine geri dönüyor ve o yaraları açıp görmemizi istiyor adeta.
Geçen yıl Atina Bienali’ne gidip döndükten sonra İstanbul’un alternatif sanat mekânlarından Hafriyat’ta ilk kişisel sergisini açan sanatçı, bu kez rotayı Diyarbakır’a çeviriyor. Tuvallerinde hem güncel hem de belleğe dayalı bir hesaplaşmanın izini sürüyor. Bu hesaplaşmanın temeline de, bölgede sembolik değeri en az “beyaz Toros” kadar korkutucu bir başka sembol olan kar maskesini koymuş. Kar maskesi onbinlerle ifade edilen faili meçhul cinayetler, kayıplar ve işkence vakalarının yanı sıra psikolojik boyutu da azımsanmayacak tahribatlara yol açmış bir şiddet aktörüdür. Sadece iktidar odaklarının kullandığı bir nesne olmaktan öte, toplum olarak herkese sirayet eden belli bir şiddet sarmalının kaynağı olarak da kar maskesini görür sanatçı.
Uzak kaldığı kentten hiç de uzak kalmadığını, bir kalp atışı gibi yanında taşıdığını hissettirir bize Odabaşı. Resimsel bir oyuna başvurarak iktidarın tahrip ettiği psikolojik ve sosyal alanlara çocukça bir “nanik” çekmek ister gibidir. Çünkü hem kişisel hem de toplumsal olarak yaratılmış kanlı tabloya büyük bir insanın aklı ile cevap vermek yetmeyecektir. Öyle ise çocukluğun tekinsiz ve her an yoldan çıkmaya hazır çizgileri vardır bu tabloya karşı durmak için. Bunlar kaçış çizgileridir. Yani hizadan çıkma eylemleridir bir yerde. Öznesizdir, kimliksizdir. Tek kimliği varsa o da çocuk olmasıdır. Bunun bilinciyle resmeder suratsız ifadeleri. Suratı olan tek figür kar maskelidir. Kentin her yerine yayılmışçasına kaplar ortalığı maske.
Sergisinde değişik şiddet kaynaklarını resmeden Odabaşı, 15 yıl önce terk etmek zorunda kaldığı coğrafyanın acılarını, dertlerini kişiselliği içine harmanlayarak geri dönüyor doğduğu kente. 1 Temmuz’a kadar Keçiburcu Galeri’de izleyici ile temas edecek sergi, izleyende çok etkileyici izler bırakacak cinsten.
Keçiburcu Galeri: 0412-2281718
30 Haziran 2009 Salı
Yüzeye Düşen Bellek
“Eylediğim hiç bir şeyin, duygumu tam olarak karşılamaması nedeniyle resim yaparak, kendimi ifade etme yolunu seçtim. Çalıştığım zaman ve mekan içinde özgürleştiğimi hissettim. Hayatımın hiç bir karesi, beni bu kadar özgür ve sözümü söylediğim için rahat kılmadı.”
Çocukluk yıllarımda, beni karikatür kursuna göndermeyen babamı çok çirkinleştirerek, karikatürize edip, çizimimi evin duvarına asarak başlamıştım resim yapmaya galiba. Herhangi bir olayı ifade etmek için en kestirme yol olarak bu dili seçmiştim. Hatta ilkokul yıllarımda da bana bağıran bir öğretmenimi, süpürge üstünde bir cadı imgesiyle çizmiş ve bu resmi ona hediye etmiştim(!)..
Ankara’da üniversiteyi, beklentilerimin büyük oranda karşılanmadığı Resim Bölümü’nde okurken, gece çalışmaları ve okulda önerilenler dışında okumalarımla çıtamı zorladım.
Eylediğim hiç bir şeyin, duygumu tam olarak karşılamaması nedeniyle resim yaparak, kendimi ifade etme yolunu seçtim. Çalıştığım zaman ve mekan içinde özgürleştiğimi hissettim. Hayatımın hiç bir karesi, beni bu kadar özgür ve sözümü söylediğim için rahat kılmadı. Çalışmak, yaşama biçimim ve önceliğim oldu. Günlük hayata tanıklık etmezsem, bir bellek taşımazsam, eksik kalacağım duygusu beni bir yolculuğa çıkardı ve dilimi yolda olup bitenler belirledi. Herhangi bir akıma dahil ya da yakın olmak için bir çabam olmadı.
Hatta son resimlerimi “estetik değer” kaygısı taşımadan çalıştım. Resim içinde kullandığım görsel öğeler, sadece anlamı öne çıkarmak içindir; onun dışında resimsel hiçbir öğe, estetik bir kaygıyla resimlerimde yer almadı. Hatta bunun bir güzellik taşıyıcısı olarak resme girdiğini düşündüğümden, mümkün olduğunca bundan uzak durmaya çalıştım. Aldığım eğitim klasik resim eğitimi olmasına rağmen, bundan uzak durmak zor olsa da kendi kaygılarımı öne çıkarmayı hedefledim. Her şeyin bu kadar gizli saklı olduğu ya da söylenmediği yerlerde sözümü söylerken, politik işler yapmayı ve bunun dolaysız olmasını seçtim… Resmin güzellik uykusundan kendimi uyandırdığımı ve o alandan çıktığımı düşünüyorum. “Yüksek Sanat Kurmayları”nca bu durum eleştirilse ve hatta işlerim ve ben yok sayılsak da (!), dilimi zorlamadım. Şimdilerde denk düştüğüm yerin; Politize olmuş Figürasyon/ Anlatı sanatı olduğunu, sözümün “sanatsal kaygılar”ın önüne geçtiğini belirtenler de oldu. Bunun da bir tercih olduğunu kabul ediyorum. Şimdi burada olmakla samimi işler ürettiğimi düşünüyorum.
“Sokaktaki apoletler” serisini hazırlamaya başladığımda hemen hemen her gün “Ordu göreve” mitingleri yapılıyordu. Kendimi çok dışarda hissettiğim o günlerde, o seriyle yine çığlık atmıştım. Sonrasında “Toplumsal Refleks”e davet eden konuşmaların ardından linç girişimleri, beni olduğum yerde çaresiz bıraktı; sadece tepki gösterebilir haldeydim. Elbette bu sıkışmışlık içinde de bu serim çıktı... Konu arayışım nerdeyse hiç olmadı. Konular günlük hayatın içinden olmakla birlikte, bu sorunlara bakışımı ve çözümleyiş gibi resim dilini, ifademi oluştururken de politik yaklaştım.
Mesela; bir gün Baran Tursun’un babasının konuşmalarını dinlerken çok etkilendim ve bir kaç dakika Baran Tursun’un babası oldum ve buna dayanamadım. Bunu resmimde çalıştım. “İş kazası” serisi bu şekilde çıktı. Yine “Her Kürt Çocuk Doğar” serisi başlattım, dipçikle kafası parçalanan çocuğun görüntüleri beni çok huzursuz etti, sonra katıldığım eylemin de öfkemi bir parça dindirmediğini fark ettim. Orada atılan “her Kürt çocuk doğar” sloganından etkilendim ve doğal olarak çalışmalarım da yer aldılar. Bazen alay ederek yaptığım resimlerde statükoya, dayatılana, ezberlettirilene ve kutsanana taş atıp kaçmış gibi hissediyorum kendimi ki bunun keyfini hiç bir şeye değiştiremem(!).
”Yüksek Sanat Kurmayları”nın kendi oyun alanları ve kendi ilişkilenme biçimleri vardı. Onlara biat etmeden, kendi alanımı yaratmanın bir yolu vardı; internet üzerinde işlerimi sergilemek... Bir blog açtım ve çıkan işlerimi orada sergilemeye başladım, yüzlerce mail aldım ama en çok da dışarda kalanların “teşekkür” mailleri beni motive etti.
Yüksek Sanat” (!) çevrelerinin, beyaz, seçkinci, güzelleştirmeler üzerine yoğunlaşmış tavrı, çeşitli gerekçelerle benden uzak durdu. Diğer cenahta cemaatlerine dahil olmadığımdan, benimle ve işlerimle ilişkilenmediler. Gündelik hayatımda olanın başka bir yansımasıyla bu alanda da karışılaştım; bir tarafa göre “hain”, diğer tarafa göre “beyaz Kürt” olan ben, resimsel anlamda da “yüksek sanat” dilinin dışında “illüstratif” bir dil seçmemle her zamanki gibi “Ne İsa’ya Ne Musa’ya(!)” halinde bulunuyorum.
Resim yapma serüvenimin bundan sonra nereye evrileceğini kestirmek güç olsa da yolda karşılaştıklarımın dilimi yoğuracağını biliyorum...
Politikart
11. Mayıs.2009
Çocukluk yıllarımda, beni karikatür kursuna göndermeyen babamı çok çirkinleştirerek, karikatürize edip, çizimimi evin duvarına asarak başlamıştım resim yapmaya galiba. Herhangi bir olayı ifade etmek için en kestirme yol olarak bu dili seçmiştim. Hatta ilkokul yıllarımda da bana bağıran bir öğretmenimi, süpürge üstünde bir cadı imgesiyle çizmiş ve bu resmi ona hediye etmiştim(!)..
Ankara’da üniversiteyi, beklentilerimin büyük oranda karşılanmadığı Resim Bölümü’nde okurken, gece çalışmaları ve okulda önerilenler dışında okumalarımla çıtamı zorladım.
Eylediğim hiç bir şeyin, duygumu tam olarak karşılamaması nedeniyle resim yaparak, kendimi ifade etme yolunu seçtim. Çalıştığım zaman ve mekan içinde özgürleştiğimi hissettim. Hayatımın hiç bir karesi, beni bu kadar özgür ve sözümü söylediğim için rahat kılmadı. Çalışmak, yaşama biçimim ve önceliğim oldu. Günlük hayata tanıklık etmezsem, bir bellek taşımazsam, eksik kalacağım duygusu beni bir yolculuğa çıkardı ve dilimi yolda olup bitenler belirledi. Herhangi bir akıma dahil ya da yakın olmak için bir çabam olmadı.
Hatta son resimlerimi “estetik değer” kaygısı taşımadan çalıştım. Resim içinde kullandığım görsel öğeler, sadece anlamı öne çıkarmak içindir; onun dışında resimsel hiçbir öğe, estetik bir kaygıyla resimlerimde yer almadı. Hatta bunun bir güzellik taşıyıcısı olarak resme girdiğini düşündüğümden, mümkün olduğunca bundan uzak durmaya çalıştım. Aldığım eğitim klasik resim eğitimi olmasına rağmen, bundan uzak durmak zor olsa da kendi kaygılarımı öne çıkarmayı hedefledim. Her şeyin bu kadar gizli saklı olduğu ya da söylenmediği yerlerde sözümü söylerken, politik işler yapmayı ve bunun dolaysız olmasını seçtim… Resmin güzellik uykusundan kendimi uyandırdığımı ve o alandan çıktığımı düşünüyorum. “Yüksek Sanat Kurmayları”nca bu durum eleştirilse ve hatta işlerim ve ben yok sayılsak da (!), dilimi zorlamadım. Şimdilerde denk düştüğüm yerin; Politize olmuş Figürasyon/ Anlatı sanatı olduğunu, sözümün “sanatsal kaygılar”ın önüne geçtiğini belirtenler de oldu. Bunun da bir tercih olduğunu kabul ediyorum. Şimdi burada olmakla samimi işler ürettiğimi düşünüyorum.
“Sokaktaki apoletler” serisini hazırlamaya başladığımda hemen hemen her gün “Ordu göreve” mitingleri yapılıyordu. Kendimi çok dışarda hissettiğim o günlerde, o seriyle yine çığlık atmıştım. Sonrasında “Toplumsal Refleks”e davet eden konuşmaların ardından linç girişimleri, beni olduğum yerde çaresiz bıraktı; sadece tepki gösterebilir haldeydim. Elbette bu sıkışmışlık içinde de bu serim çıktı... Konu arayışım nerdeyse hiç olmadı. Konular günlük hayatın içinden olmakla birlikte, bu sorunlara bakışımı ve çözümleyiş gibi resim dilini, ifademi oluştururken de politik yaklaştım.
Mesela; bir gün Baran Tursun’un babasının konuşmalarını dinlerken çok etkilendim ve bir kaç dakika Baran Tursun’un babası oldum ve buna dayanamadım. Bunu resmimde çalıştım. “İş kazası” serisi bu şekilde çıktı. Yine “Her Kürt Çocuk Doğar” serisi başlattım, dipçikle kafası parçalanan çocuğun görüntüleri beni çok huzursuz etti, sonra katıldığım eylemin de öfkemi bir parça dindirmediğini fark ettim. Orada atılan “her Kürt çocuk doğar” sloganından etkilendim ve doğal olarak çalışmalarım da yer aldılar. Bazen alay ederek yaptığım resimlerde statükoya, dayatılana, ezberlettirilene ve kutsanana taş atıp kaçmış gibi hissediyorum kendimi ki bunun keyfini hiç bir şeye değiştiremem(!).
”Yüksek Sanat Kurmayları”nın kendi oyun alanları ve kendi ilişkilenme biçimleri vardı. Onlara biat etmeden, kendi alanımı yaratmanın bir yolu vardı; internet üzerinde işlerimi sergilemek... Bir blog açtım ve çıkan işlerimi orada sergilemeye başladım, yüzlerce mail aldım ama en çok da dışarda kalanların “teşekkür” mailleri beni motive etti.
Yüksek Sanat” (!) çevrelerinin, beyaz, seçkinci, güzelleştirmeler üzerine yoğunlaşmış tavrı, çeşitli gerekçelerle benden uzak durdu. Diğer cenahta cemaatlerine dahil olmadığımdan, benimle ve işlerimle ilişkilenmediler. Gündelik hayatımda olanın başka bir yansımasıyla bu alanda da karışılaştım; bir tarafa göre “hain”, diğer tarafa göre “beyaz Kürt” olan ben, resimsel anlamda da “yüksek sanat” dilinin dışında “illüstratif” bir dil seçmemle her zamanki gibi “Ne İsa’ya Ne Musa’ya(!)” halinde bulunuyorum.
Resim yapma serüvenimin bundan sonra nereye evrileceğini kestirmek güç olsa da yolda karşılaştıklarımın dilimi yoğuracağını biliyorum...
Politikart
11. Mayıs.2009
Sokaktaki Apoletler Röportaj
Sokaktaki Apoletler’ sergisinde buluşan ressam Serpil Odabaşı ve Nuray Akkol, “İktidar ilişkilerinin, iktidar dilinin olduğu her yerde apolet var” belirlemesinde bulunuyorlar...
Ressam Serpil Odabaşı ve Nuray Akkol, ‘Sokaktaki Apoletler’ sergisinde. Yunanistan’ın başkenti Atina’da 2 Mayıs’ta Nosotros’ta açılan ‘Sokaktaki Apoletler’ sergisi, gündelik hayatın her alanına yayılan faşizme göndermeler içeren çalışmalardan oluşuyor. Sokakta kendine yaşama alanı bulamayan “öteki”nin eve kapatılışı ve evde fişlenişi, aile içindeki iktidar ilişkileri, militarist dile uyum sağlamaya çalışan ötekinin uyum çabasına rağmen “öteki” kalmasıyla ilgili de çalışmalar var. Ressam Odabaşı ve Akkol ile ‘öteki’leşme, militarizm ve resmi konuştuk.
‘Sokaktaki Apoletler’ serisi fikri ne zaman çıktı?
Serpil Odabaşı; 80 darbesi olduğunda ben 5 yaşındaydım. O yıllar annemin kendini nasıl hırpaladığını izlemekle geçti. Ağabeyim o yıllarda Diyarbakır Cezaevi’ndeydi. Diyarbakır Cezaevi bütün vahşetini kente salmıştı. Günlerim genellikle ağabeyimin ya da annemim omuzlarında görüş günlerinde ağabeyimle, dayımla, amcamla görüşmeye çalışarak geçiyordu. 80 darbesi bizim ailenin de dağılmasına neden oldu. 27 Nisan E-muhtırası bir çağrışım zinciriyle gündemime düştü.
Bir baktım ki sokaktaki apoletler diye sıkıntılanır ve çalışır olmuşum. Çünkü o günlerde “ordu göreve” mitingleri yapılıyordu. “Sivil” insanların darbeye bu kadar hevesli olması beni dumura uğrattı her yerde darbeyi savunan “laikler” vardı ve gündelik yaşamım o ara çekilmez oldu.
Nuray Akkol; Türkiye’deki darbeler ve sonrasının izleri herkes gibi benimde nelere mal olduğu kolayca gördüğüm şeylerdi. Fakat özellikle özel alan ve iktidar ilişkileri üzerine yaptığım araştırmalarımda bu iktidar veya faşizan ilişki diye tanımladığımız ilişkilerin yaşamın tüm alanına yayıldığını görmem bu konu üzerine düşünmeme daha çok neden oldu. Sonrasında feminst kuramın bilgisinin katkısını da yabana atmamam gerekiyor. Bundan dolayı da özel alan ve iktidar ilişkileri üzerine doktora tezimi oluşturduğumda, iktidarın ailede görünme biçimi oradan bu sergiye de ailedeki iktidarın görünmesi apoletler biçiminde yansıdı. Sokağa dönen yüzüm ise uzun zamandır gündemimde olan bir konuydu. Hatta kullandığım meteryallerin çoğunu çok önceden biriktirdiğim nesnelerden seçtim. Resimlerimde kullandığım kurgular ise korokilerim ve taslaklarım bir biçimde hazırlanmış ve sonuçlanmamıştı. Herhalde böyle bir sergiyi beklemekteydiler diye düşünmekteyim.
Apolet sadece askeri yapı içerisindeki bir anlam mı sizin için?
Serpil Odabaşı; Benim için her yerde. İktidar ilişkilerinin iktidar dilinin olduğu her yerde apolet var. Yalnız ben yine de bu seri de apoletleri daha çok darbesevicileri üzerinde kullandım.
Nuray Akkol; Benim için de iktidar ilişkileri iktidarın olduğu heryerde var. Özellikle en korunaklı ve kutsal olduğu düşünülen ailede ve faşizmin sokaktaki savaş halinin yıkımı üzerine kullandım.
‘Sokaktaki apoletler’in ilk anlamı nedir?
Serpil Odabaşı; İlk anlamı “Ordu göreve” üzgünüm...
Nuray Akkol; Elbette ordunun ve iktidarın önde görünen cici ve arkada kalan görünmeyen yıkım kısmı.
Güncel olanla sanatı nasıl buluşturuyorsunuz?
Serpil Odabaşı; Türkiye’de gündem çok hızlı değişiyor ya da değişitiriliyor. Birini hazmedemeden bir diğer gündem hayatınıza giriveriyor. Bu nedenle uzun süredir tv izlemiyorum ve daha az gazete okuyorum. Çünkü kendimi koruyamıyorum artık. Öfkeleniyorum ve bu öfke çok anlamlı değil, dönüştürücü değil. Öyle uzay boşluğunda debelenen bir öfke. Yüzlerce iş yapacak kadar öfkeye sahibim çok şükür! Ben daha çok plastik anlatım dilini, boyayı yüzeyi kullanarak anlatmayı tercih ediyorum. Güncel olan ben istemesem de yüzeyime giriyor. 27 Nisan’dan sonra bu sergi projesi olmadığı halde sadece militarizm üzerine çalıştım. Gündelik hayatın her alanında egemen olan faşizm bir şekilde boyama yüzeyime malzeme oluyor. Çünkü başka türlüsünü bilmiyorum. Günümüz Türkiye’sinde oluşturulmaya çalışılan laik-antilaik saflaşmasında taraf olmayan olamayan sivil öznenin hallerinden özetler bu serginin ana konseptini belirledi.
Nuray Akkol; Güncel olana dokunulmadan sadece işin estetik keyif kısmıyla uğraşacak bir yaşama sahip olmadığımızı düşündüğümden, yaşamda benim gündemime giren noktalarda işler üretmeyi doğru buluyorum. Bunlarda gündemimize giren ve artık bıktığım yaşamda değişmesini istediğim şeyler olduğu için üzerine sözümü söylemek, çomak sokmak istiyorum. Bu topraklarda ve dünya da artık başka bir geleneğin yerleşmesi gerek. Hissettiklerim öfkelendiklerim üzerine çalışmak kendimi daha iyi ve samimi bulmamı sağlıyor. Bu benim için en önemli nokta. Hissettiklerim üzerinden güncel yaşama dokunmak bana iyi geliyor. Bunları yaparken fotoğraf... boya.. deneysel dil istediklerimi yapmamda daha etkili olduğundan şimdilik onları kullanıyorum.
Yaşanan sorunlar karşısında sözünüzü söyleyebildiğinizi düşünüyor musunuz?
Serpil Odabaşı; Sözümü söylemek evet önemli ama bütün alanlar kapatılmış. Ağzınızı açtığınız anda üzerinize beton dökülüyor. Bunu bazen size benzediğini düşünen “muhalif”ler yapıyor, başka birilerine gerek kalmıyor bazen! Şişkin egolardan kapatılmış alanlardan bir aralık bulduğumda sızıyorum ve söylüyorum evet. Milyonlarca civata var ben bir civata sıkıyorum.
Nuray Akkol; Elbette çok önemli. Bence sanat yapan bir insanın zaten söyleyecek bir sözü olmalı. Yoksa hele bizim gibi bir ülkede maddi manevi sürekli karşılığını alamadığınız bir şeyi yapmanın çok kandırmaca olduğunun düşünüyorum. Sözüm var evet, en iyi söyleyeceğimi bu araçla yapıyorum. Şimdi bu sözü söylediğimi düşünüyorum. Fakat bunun nekadarı ulaşıyor konusunda emin değilim ama beni ilgilendiren nokta samimi bir biçimde söylemek istemem. Gerisi ancak kendini sanat yoluyla doldurmak paylaşmak isteyen izleyiciye kalıyor...
Kaynak: Yeni Özgür Politika
Ressam Serpil Odabaşı ve Nuray Akkol, ‘Sokaktaki Apoletler’ sergisinde. Yunanistan’ın başkenti Atina’da 2 Mayıs’ta Nosotros’ta açılan ‘Sokaktaki Apoletler’ sergisi, gündelik hayatın her alanına yayılan faşizme göndermeler içeren çalışmalardan oluşuyor. Sokakta kendine yaşama alanı bulamayan “öteki”nin eve kapatılışı ve evde fişlenişi, aile içindeki iktidar ilişkileri, militarist dile uyum sağlamaya çalışan ötekinin uyum çabasına rağmen “öteki” kalmasıyla ilgili de çalışmalar var. Ressam Odabaşı ve Akkol ile ‘öteki’leşme, militarizm ve resmi konuştuk.
‘Sokaktaki Apoletler’ serisi fikri ne zaman çıktı?
Serpil Odabaşı; 80 darbesi olduğunda ben 5 yaşındaydım. O yıllar annemin kendini nasıl hırpaladığını izlemekle geçti. Ağabeyim o yıllarda Diyarbakır Cezaevi’ndeydi. Diyarbakır Cezaevi bütün vahşetini kente salmıştı. Günlerim genellikle ağabeyimin ya da annemim omuzlarında görüş günlerinde ağabeyimle, dayımla, amcamla görüşmeye çalışarak geçiyordu. 80 darbesi bizim ailenin de dağılmasına neden oldu. 27 Nisan E-muhtırası bir çağrışım zinciriyle gündemime düştü.
Bir baktım ki sokaktaki apoletler diye sıkıntılanır ve çalışır olmuşum. Çünkü o günlerde “ordu göreve” mitingleri yapılıyordu. “Sivil” insanların darbeye bu kadar hevesli olması beni dumura uğrattı her yerde darbeyi savunan “laikler” vardı ve gündelik yaşamım o ara çekilmez oldu.
Nuray Akkol; Türkiye’deki darbeler ve sonrasının izleri herkes gibi benimde nelere mal olduğu kolayca gördüğüm şeylerdi. Fakat özellikle özel alan ve iktidar ilişkileri üzerine yaptığım araştırmalarımda bu iktidar veya faşizan ilişki diye tanımladığımız ilişkilerin yaşamın tüm alanına yayıldığını görmem bu konu üzerine düşünmeme daha çok neden oldu. Sonrasında feminst kuramın bilgisinin katkısını da yabana atmamam gerekiyor. Bundan dolayı da özel alan ve iktidar ilişkileri üzerine doktora tezimi oluşturduğumda, iktidarın ailede görünme biçimi oradan bu sergiye de ailedeki iktidarın görünmesi apoletler biçiminde yansıdı. Sokağa dönen yüzüm ise uzun zamandır gündemimde olan bir konuydu. Hatta kullandığım meteryallerin çoğunu çok önceden biriktirdiğim nesnelerden seçtim. Resimlerimde kullandığım kurgular ise korokilerim ve taslaklarım bir biçimde hazırlanmış ve sonuçlanmamıştı. Herhalde böyle bir sergiyi beklemekteydiler diye düşünmekteyim.
Apolet sadece askeri yapı içerisindeki bir anlam mı sizin için?
Serpil Odabaşı; Benim için her yerde. İktidar ilişkilerinin iktidar dilinin olduğu her yerde apolet var. Yalnız ben yine de bu seri de apoletleri daha çok darbesevicileri üzerinde kullandım.
Nuray Akkol; Benim için de iktidar ilişkileri iktidarın olduğu heryerde var. Özellikle en korunaklı ve kutsal olduğu düşünülen ailede ve faşizmin sokaktaki savaş halinin yıkımı üzerine kullandım.
‘Sokaktaki apoletler’in ilk anlamı nedir?
Serpil Odabaşı; İlk anlamı “Ordu göreve” üzgünüm...
Nuray Akkol; Elbette ordunun ve iktidarın önde görünen cici ve arkada kalan görünmeyen yıkım kısmı.
Güncel olanla sanatı nasıl buluşturuyorsunuz?
Serpil Odabaşı; Türkiye’de gündem çok hızlı değişiyor ya da değişitiriliyor. Birini hazmedemeden bir diğer gündem hayatınıza giriveriyor. Bu nedenle uzun süredir tv izlemiyorum ve daha az gazete okuyorum. Çünkü kendimi koruyamıyorum artık. Öfkeleniyorum ve bu öfke çok anlamlı değil, dönüştürücü değil. Öyle uzay boşluğunda debelenen bir öfke. Yüzlerce iş yapacak kadar öfkeye sahibim çok şükür! Ben daha çok plastik anlatım dilini, boyayı yüzeyi kullanarak anlatmayı tercih ediyorum. Güncel olan ben istemesem de yüzeyime giriyor. 27 Nisan’dan sonra bu sergi projesi olmadığı halde sadece militarizm üzerine çalıştım. Gündelik hayatın her alanında egemen olan faşizm bir şekilde boyama yüzeyime malzeme oluyor. Çünkü başka türlüsünü bilmiyorum. Günümüz Türkiye’sinde oluşturulmaya çalışılan laik-antilaik saflaşmasında taraf olmayan olamayan sivil öznenin hallerinden özetler bu serginin ana konseptini belirledi.
Nuray Akkol; Güncel olana dokunulmadan sadece işin estetik keyif kısmıyla uğraşacak bir yaşama sahip olmadığımızı düşündüğümden, yaşamda benim gündemime giren noktalarda işler üretmeyi doğru buluyorum. Bunlarda gündemimize giren ve artık bıktığım yaşamda değişmesini istediğim şeyler olduğu için üzerine sözümü söylemek, çomak sokmak istiyorum. Bu topraklarda ve dünya da artık başka bir geleneğin yerleşmesi gerek. Hissettiklerim öfkelendiklerim üzerine çalışmak kendimi daha iyi ve samimi bulmamı sağlıyor. Bu benim için en önemli nokta. Hissettiklerim üzerinden güncel yaşama dokunmak bana iyi geliyor. Bunları yaparken fotoğraf... boya.. deneysel dil istediklerimi yapmamda daha etkili olduğundan şimdilik onları kullanıyorum.
Yaşanan sorunlar karşısında sözünüzü söyleyebildiğinizi düşünüyor musunuz?
Serpil Odabaşı; Sözümü söylemek evet önemli ama bütün alanlar kapatılmış. Ağzınızı açtığınız anda üzerinize beton dökülüyor. Bunu bazen size benzediğini düşünen “muhalif”ler yapıyor, başka birilerine gerek kalmıyor bazen! Şişkin egolardan kapatılmış alanlardan bir aralık bulduğumda sızıyorum ve söylüyorum evet. Milyonlarca civata var ben bir civata sıkıyorum.
Nuray Akkol; Elbette çok önemli. Bence sanat yapan bir insanın zaten söyleyecek bir sözü olmalı. Yoksa hele bizim gibi bir ülkede maddi manevi sürekli karşılığını alamadığınız bir şeyi yapmanın çok kandırmaca olduğunun düşünüyorum. Sözüm var evet, en iyi söyleyeceğimi bu araçla yapıyorum. Şimdi bu sözü söylediğimi düşünüyorum. Fakat bunun nekadarı ulaşıyor konusunda emin değilim ama beni ilgilendiren nokta samimi bir biçimde söylemek istemem. Gerisi ancak kendini sanat yoluyla doldurmak paylaşmak isteyen izleyiciye kalıyor...
Kaynak: Yeni Özgür Politika
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)
